Ostatnie wydarzenia na hiszpańskim rynku spożywczym pokazują znaczną przemianę w preferencjach kulinarnej. Królem hiszpańskich kuchni stał się olej słonecznikowy, który skutecznie wyparł z tej roli tradycyjną oliwę z oliwek. Jak informuje Reuters, czynniki takie jak wzrost cen oraz zmiany klimatyczne negatywnie wpływające na uprawy oliwek, przyczyniają się do tej zmiany.
Dramatyczny wzrost cen oliwy z oliwek
Dane przekazane przez Anierac, stowarzyszenie zajmujące się rafinacją oliwy, wskazują, że w pierwszej połowie 2024 roku Hiszpania zakupiła jedynie 107 milionów litrów oliwy z oliwek w porównaniu do 179 milionów litrów oleju słonecznikowego. Eksperci zauważają, że intensywne upały oraz długotrwałe susze w ostatnich latach doprowadziły do znaczącego spadku zbiorów oliwek, co z kolei efektem było niemal podwojenie cen oliwy z oliwek, której ceny osiągnęły rekordowe wartości.
Zmiana przyzwyczajeń żywieniowych
W przeszłości oliwa z oliwek stanowiła 62% sprzedaży w hiszpańskich domach. Jednak w tym roku sprzedaż oliwy z oliwek spadła o 18% w porównaniu do pierwszej połowy 2023 roku, podczas gdy sprzedaż oleju słonecznikowego wzrosła o 25%.
Rzecznik Anierac, Primitivo Fernández, podkreśla, że wiele gospodarstw domowych, które wcześniej korzystały tylko z oliwy z oliwek, teraz sięga także po olej słonecznikowy.
Dostępność diety śródziemnomorskiej
Ceny oliwy z oliwek znacznie poszybowały w górę. Średni koszt butelki oleju słonecznikowego wynosił w ubiegłym roku 1,86 euro (około 8 zł) za litr, podczas gdy oliwa z oliwek kosztowała przynajmniej 6 euro (blisko 26 zł) za litr. W niektórych supermarketach ceny za oliwę z pierwszego tłoczenia osiągają nawet 14,5 euro (około 62 zł). Tak wysokie ceny sprawiają, że dieta śródziemnomorska staje się luksusem, dostępnym jedynie dla zamożniejszych obywateli Hiszpanii.
Aby zaktualizować sytuację, hiszpański rząd podjął działania mające na celu obniżenie kosztów oliwy z oliwek poprzez redukcję podatków. Największa sieć supermarketów, Mercadona, również zareagowała, obniżając ceny oliwy z oliwek o 25%. W efekcie na półkach sklepów pojawiły się litrowe butelki w cenie poniżej 7 euro (30 zł), co ma na celu przyciągnięcie klientów.
Przeczytaj także: Słonecznik na liście roślin oleistych? Nowe regulacje gotowe do wprowadzenia
Hiszpania pozostaje kluczowym graczem na rynku oliwy z oliwek, odpowiadając za około 40% jej światowej produkcji. Jednak obecne zmiany w nawykach konsumenckich mogą wskazywać na długotrwałą transformację preferencji żywieniowych, w której olej słonecznikowy wciąż zdobywa coraz większą popularność.
