Komisja Europejska zapowiedziała ukierunkowaną rewizję unijnego rozporządzenia dotyczącego rolnictwa ekologicznego, mającą na celu uproszczenie obowiązujących zasad i dostosowanie ich do najnowszego orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie etykietowania produktów importowanych z krajów trzecich. Choć inicjatywa została określona jako techniczna korekta, wielu przedstawicieli branży BIO postrzega ją jako realną szansę na szerszą reformę. Stowarzyszenie OPTA Europe, reprezentujące przetwórców i handlowców produktów ekologicznych w Unii, przyjęło decyzję Komisji z uznaniem – jednak podkreśla, że zmiany powinny sięgać dalej. Jak zauważa sekretarz generalna Aurora Abad, „to nie tylko formalność legislacyjna, ale moment, w którym można naprawić to, co nie działa w obecnym systemie”.
Mniej biurokracji i jasne zasady dla przetwórców żywności ekologicznej
Jednym z kluczowych postulatów sektora jest redukcja zbędnej biurokracji, szczególnie w zakresie listy środków czyszczących i dezynfekujących, które mogą być stosowane w zakładach przetwórstwa ekologicznego. Jak podkreśla Bénédicte Meurens, CEO Meurens Natural, przedsiębiorcy nie mogą funkcjonować w oparciu o niekończące się listy dopuszczonych i zakazanych substancji. „Potrzebujemy prostych, jasnych i praktycznych zasad” – mówi Meurens. OPTA Europe apeluje także o umożliwienie bezpiecznego i racjonalnego wzbogacania żywności ekologicznej, co pozwoliłoby ujednolicić zasady w całej UE i zlikwidować różnice między rynkami narodowymi. Według Davida Care’a z Ecotone, różnice w regulacjach dotyczących fortyfikacji utrudniają jednolity handel w obrębie wspólnego rynku i ograniczają dostęp konsumentów do produktów, które mogłyby zaspokoić ich potrzeby żywieniowe.
Wzmocnienie handlu i utrzymanie zasady „równoważności ekologicznej”
Kolejnym priorytetem rewizji jest utrzymanie płynności handlu produktami ekologicznymi poprzez zachowanie zasady tzw. „równoważności ekologicznej”. Komisja Europejska zamierza dostosować przepisy do wyroku w tzw. sprawie Herbaria, dotyczącego importu żywności ekologicznej spoza UE. OPTA Europe wspiera te działania, zwracając uwagę, że utrzymanie jednolitego standardu i wspólnego logo ekologicznego UE zapobiegnie zamieszaniu na rynku i ochroni zaufanie konsumentów. Zachowanie dotychczasowych porozumień o równoważności z jedenastoma krajami trzecimi jest kluczowe dla utrzymania płynnego przepływu towarów i stabilności unijnego rynku bio.
Harmonizacja zasad i lepsze procesy kontrolne w certyfikacji ekologicznej
Ostatnim, ale równie istotnym postulatem OPTA Europe jest ujednolicenie zasad dotyczących obecności nieautoryzowanych substancji w produktach ekologicznych. Obecne przepisy nie określają terminów zakończenia dochodzeń w sprawie wykrycia pozostałości, co w praktyce prowadzi do wielomiesięcznych, a czasem wieloletnich opóźnień – często przekraczających okres przydatności produktów do spożycia. Ekspertka ds. certyfikacji ekologicznej Christine Gonzalez z Martin Bauer zwraca uwagę, że „tak długie procedury nie tylko opóźniają realizację kontraktów, ale i podważają reputację firm”. Zdaniem Aurory Abad, nie chodzi o ponowne pisanie zasad, które wymagały lat negocjacji, lecz o wyciągnięcie wniosków z dotychczasowych doświadczeń i usprawnienie procesów, które dziś są zbyt obciążające dla przedsiębiorców.
